Możliwość obniżenia rachunków za energię elektryczną, rozwój przydomowych magazynów energii oraz otwarcie rynku prosumenckiego na nowe modele biznesowe – to tylko niektóre korzyści, wynikające ze zmian zaproponowanych przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska w projekcie nowelizacji Prawa energetycznego i ustawy o odnawialnych źródłach energii. Dokument jest obecnie na etapie konsultacji społecznych i międzyresortowych.

Proponowane zmiany w zakresie nowej koncepcji systemu prosumenckiego są niezbędne dla stabilnego rozwoju tego obszaru. Jest to kolejny etap transformacji polskiego rynku energii elektrycznej, która  jest niezbędna by zapewnić konsumentom i aktywnym odbiorcom ważną rolę w zapewnianiu elastyczności systemu elektroenergetycznego. Bez niej niemożliwe będzie zwiększanie roli energetyki rozproszonej w naszym systemie elektroenergetycznym.

Koncepcja sprzedaży nadwyżek energii elektrycznej jest w pełni spójna z wymogami unijnej dyrektywy 2019/944 w zakresie oddzielnego rozliczania wprowadzonej i pobranej z sieci energii elektrycznej oraz koniecznością ponoszenia odpowiedniej części kosztów systemu elektroenergetycznego. Realizację tych obowiązków zapewni planowana instalacja liczników i systemu zdalnego odczytu u odbiorców końcowych.

Co ważne, mając na względzie zapewnienie bezpieczeństwa regulacji prawnych dla obecnych prosumentów oraz tych, którzy planują rozpocząć produkcję energii elektrycznej do 31 grudnia 2021 r., pozostawiamy dotychczasowy system rozliczeń. Jednocześnie zaplanowano elastyczność w tym zakresie.  W przepisach przejściowych zawarto regulację, umożliwiającą jednorazową migrację prosumenta energii odnawialnej z doczasowego, opartego o „opust” systemu rozliczeń, do nowego systemu sprzedaży nadwyżek energii elektrycznej.

Niższe koszty eksploatacji energii wobec stale rosnących cen energii to rozwiązanie, które dodatkowo gwarantuje stabilność opłat.  Zgodnie z przeprowadzoną analizą, biorąc pod uwagę planowane wsparcie z programu “Mój Prąd” oraz ulgę podatkową, prosument w nowym systemie zaoszczędza około 1500 zł rocznie, w przypadku przejścia na taryfę G12. Jest to oszczędność około 48 proc., w porównaniu do gospodarstwa bez instalacji PV.[1]

Dzięki nowym możliwościom prosument zyska także swoistą gwarancję odbioru energii przez okres życia instalacji oraz zwolnienie z obowiązku podatkowego podczas sprzedaży energii elektrycznej. Przedstawione rozwiązania zapewnią prosumentowi ochronę przed ujemnymi cenami za energię elektryczną. Ponadto, proponowany model zachęca prosumenta do wykorzystania własnej energii na bieżąco, co przekłada się na niższe koszty zakupu energii z sieci oraz niższe opłaty dystrybucyjne zmienne.

Zaproponowane rozwiązania otwierają również rynek prosumencki na nowe modele biznesowe, które uwzględniają magazynowanie wyprodukowanej energii i zapewniają korzystniejsze wynagrodzenie dla prosumenta niż to wskazane w projekcie. Wykorzystanie potencjału nowych podmiotów, oferujących magazynowanie energii w rzeczywistych magazynach, pozwoli na zastąpienie obecnie funkcjonujących wirtualnych sposobów przechowywania energii w sieci. Pojawienie się na rynku agregatorów i magazynów wpłynie na większe zdolności regulacyjne systemu, umożliwiając tym samym zwiększanie udziału OZE w krajowym miksie energetycznym.

Dodatkowo, poszerzenie możliwości magazynowania energii przez prosumentów we własnym zakresie będzie podstawą do wypracowania kolejnych rozwiązań w zakresie wsparcia inwestycyjnego na zakup tych urządzeń. Perspektywa możliwości uzyskania wsparcia inwestycyjnego na zakup przydomowego magazynu energii, która jest spójna z planowanym wsparciem z programu „Mój Prąd”, umożliwi prosumentowi pozyskanie oszczędności w kosztach inwestycyjnych instalacji OZE oraz wpłynie na zminimalizowanie zjawiska przewymiarowania instalacji, tym samym przyczyniając się do skrócenia jej okresu amortyzacji. 

Co więcej, przygotowane zmiany systemu prosumenckiego i rozpowszechnienie idei magazynów energii pozwolą na stabilny rozwój rynku prosumenckiego,  przyczynią się do zapewnienia bezpieczeństwa sieci energetycznych oraz zwiększą gwarancję sprawnego działania dla obecnie funkcjonujących mikroinstalacji, co zapewni stały i harmonijny rozwój sektora OZE w Polsce.

Więcej o nowelizacji ustawy – Prawo energetyczne oraz ustawy o odnawialnych źródłach energii.

[1] Przy założeniu, że zapotrzebowanie roczne wynosi 4,5 MWh i uwzględniając rocznie 1/15 nakładów inwestycyjnych na instalację o mocy 4,5 kW.